Sylvette

Sylvette, Westersingel (Boijmans), fotografie: Jannes Linders 2011

Het Beeld

De ruimtelijke constructie, die na een voortraject van zeven jaar in 1970 in het bezit van de gemeente Rotterdam kwam, stelt de negentienjarige Sylvette David voor. Van dit meisje – met haar jeugdige uiterlijk en klassieke profiel, het haar in een paardenstaart met een korte pony – maakte Picasso in 1954 in korte tijd een aanzienlijke reeks portretten, waaronder enkele ruimtelijke modellen. In deze serie trachtte Picasso zoveel mogelijk de karakteristieke kenmerken van zijn model te vangen. Hiertoe greep hij terug op de verschillende stijlen die hij in de loop der tijd had beoefend. Onder meer kwam hij terug op aspecten en uitgangspunten die hij in zijn kubistische schilderijen hanteerde. Zo ontleedde hij zijn onderwerp in kleine deeltjes en gaf ze opnieuw weer, maar dan vanuit verschillende gezichtspunten. Hij wisselde vooraanzicht en profiel onnavolgbaar af. Ook in de manier waarop die onderdelen daarna opnieuw werden gerangschikt tot een beeld negeerde hij alle perspectiefregels.

Het betonnen beeld Sylvette is een uitvergroting van één van deze modellen van beschilderd metaalplaat. De gebruikte techniek was een vinding van de met Picasso bevriende beeldhouwer Carl Nesjar. Nesjar ontwikkelde een techniek om de modellen uit te vergroten, door ze op te bouwen uit gietbeton waarin zwarte kiezels werden meegegoten. Vervolgens kopieerde hij de lijnen die Picasso op het metalen origineel schilderde op het lichtgrijze beton door het te zandstralen, zodat de zwarte stenen zichtbaar werden. Deze techniek werd betonsgraffito (schrijven in beton) genoemd en leverde grillige lijnen op, die het handgeschilderde karakter van de originele modellen benaderden.

Hierin ligt ook precies de grond van de kritiek die het beeld kreeg en waarvoor men –
onterecht – de schuld legde bij Nesjar: het geheel lijkt teveel een in de ruimte uitgeklapte vlakke lijntekening, in plaats van een autonome sculptuur die de ruimte om zich heen volledig beheerst.

Specificaties

jaartal vervaardiging 1970
stroming Kubisme
afmetingen beeld (hxbxl) in cm 750 x 500 x 200 (dikte betonplaat 10 cm)
materiaal Gewapend beton met zwarte steentoeslag.